28 Şubat 2026 saldırılarının ardından Ortadoğu'da çatışmalar tırmanırken, Prof. Dr. Selva Demiralp Koç Üniversitesi'nin raporu, savaşın Türkiye ekonomisini etkilediği “iletim kanallarının” kapsamlı bir dökümünü sunuyor. Demiralp, İran ihtilafının toplam maliyetinin savaşın süresine bağlı olduğunu ancak yapısal hasarın zaten tüm dünyada görünür olduğu konusunda uyarıyor üç ana cephe: Enerji şokları, küresel risk değişimleri ve büyük sermaye çıkışları.
1. Enerji Şoku: İstikrara Yönelik Üçlü Tehdit
Demiralp, Türkiye'nin enerjisinin yaklaşık yüzde 90'ını ithal etmesi nedeniyle fiilen kapatıldığının altını çiziyor. Hürmüz Boğazı doğrudan bir makroekonomik krizi tetikledi:
-
Cari Açık (Cari Açık): Artan petrol ve gaz ithalat faturaları ticaret açığını genişletiyor.
-
Enflasyon: Artan yakıt ve elektrik maliyetleri tüm tüketim mallarına damlıyor.
-
Bütçe Açığı: Hükümet, vatandaşlarını fiyat artışlarından korumak için fiyatları düşürdü ÖTV (Özel Tüketim Vergisi) pompada önemli bir vergi geliri kaybına yol açmaktadır.
“Gübre, petrokimya ve alüminyum gibi enerji yoğun girdiler de artıyor ve Türk sanayisi için ikincil bir maliyet dalgası yaratıyor.” — Prof. Dr. Selva Demiralp
2. “Şahin” Fed ve Küresel Likidite Sıkışıklığı
İran İhtilafı sadece bölgesel bir mesele değil; küresel enflasyon korkularını yeniden alevlendirdi. Demiralp, yüksek enerji fiyatlarının ekonomiyi zorladığını anlatıyor ABD Federal Rezervi (Fed) daha “şahin” bir duruş sergiliyor.
-
Gecikmeli Faiz İndirimleri: Küresel faiz indirimine ilişkin beklentiler rafa kaldırıldı.
-
Sermaye Çıkışı (Sermaye Uçuşu): Yüksek ABD getirileri ve jeopolitik belirsizlik, likiditeyi Türkiye gibi gelişmekte olan piyasalardan uzaklaştırıyor.
3. Yurt İçi Etki: Rezerv Kaybı ve Büyüme Yavaşlaması
Demiralp'in analizindeki en endişe verici rakamlar, Türkiye'nin mali tamponlarının 2010'dan bu yana hızla tükenmesidir. İran savaşı 28 Şubat 2026'da başladı:
-
Sermaye Çıkışı: Tahmini bir 25$-30 milyar dolar Bir aydan kısa süre içinde Türkiye'den ayrıldı.
-
Rezerv Tükenmesi: Merkez Bankası'nın (TCMB) yaklaşık harcama yaptığı bildirildi. 25 milyar dolarlık rezerv Lira'yı bu ani sermaye kaçışına karşı savunmak için.
-
Güvenlik Riskleri: İran füzelerinin Türk hava sahasına girmesi ve bölgesel istikrarsızlığa ilişkin genel algı tehdit oluşturuyor turizm gelirleri ve uluslararası iş sözleşmelerinin iptaline neden olmak.
“Stagflasyon” Uyarısı
Demiralp, artan maliyetler ve sıkılaşan mali koşulların birleşiminin Türkiye'yi ileriye doğru ittiği sonucuna varıyor. stagflasyon, Durağan veya negatif ekonomik büyümenin eşlik ettiği yüksek enflasyon dönemi.
Kredi kanalları daraltılırken, yatırımlar ertelenirken, bölgesel çatışmanın “faturası” giderek Türk tüketicisine ve hazineye kesiliyor.
Yorumlar kapalı.